Een ogenblik geduld a.u.b.

Onderwijsveld heeft baat bij transparantie van informatie

door Rinnie Oey
Hoe voorzien we het onderwijsveld van maatschappelijk relevante informatie? Vanuit zijn functie adviseur OCW Taxonomie bij de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO) is dat voor Hans Plomp de centrale vraag in zijn dagelijks werk:

“Met als taak om het onderwijs te ondersteunen bij de wettelijke verplichting van verantwoorden, vraagt DUO al gegevens van schoolbesturen op het gebied van financiën en bedrijfsvoering op. Daar zijn personeelsgegevens bij gekomen en daarmee dragen we bij aan de Benchmark PO&VO voor het thema overhead.”

De behoefte aan gegevens met betrekking tot overhead is groot; dat blijkt alleen al uit gesprekken met betrokkenen zoals Mark Huijben en John Kruijer. En daarom is het des te belangrijker dat dit proces van begin af aan zorgvuldig wordt ingezet. Zo zijn relevante functiecategorieën en de definitiekeuze begin vorig jaar bepaald door een werkgroep met vertegenwoordigers uit het veld.

Testgroep

In februari dit jaar is vervolgens een testgroep gestart met controllers van diverse soorten schoolbesturen  met de vraag om informatie aan te leveren op basis van de cijfers van 2019. Daarmee wil het benchmarkteam de lijst met functienamen verder aanvullen, het aanleveren van gegevens testen (met name op het gebied van beschikbaarheid en duidelijkheid), een rapportage testen en gebruikerservaringen ophalen en die gebruikt worden in de verdere communicatie. 

Hans Plomp vult aan: “Er zijn al 18 – sectorspecifieke - functiecategorieën gedefinieerd op basis waarvan  DUO gegevens verzamelt en die voor informatievoorziening met de raden deelt. Deze categorieën dienen als vertrekpunt. De overige zeven functiecategorieën, die vorig jaar in de werkgroep zijn vastgesteld, betreffen overheadsfuncties zoals secretariële, communicatie-, financiële, juridische en ICT-functies. Het is heel goed - en ik denk ook een voorwaarde voor commitment van het veld - dat die functiecategorieën door het veld zelf zijn gedefinieerd.”

Toegankelijkheid van informatie

Na zijn studie klinische orthopedagogiek heeft Plomp zich gespecialiseerd op het gebied van informatievoorziening omdat hij het belangrijk vindt dat maatschappelijk relevante informatie zoals financiële verantwoording toegankelijk is voor het hele onderwijsveld, dus ook ouders, leerlingen en docenten, naast schoolbesturen en management. Vanuit die drijfveer was hij ruim tien jaar geleden vanaf het begin betrokken bij Vensters, een eerste informatieproduct van de PO-Raad en VO-raad voor schoolbesturen en scholen.

“Het toegankelijk maken van onderwijsgegevens zie ik bovendien als een primaire taak van deze organisaties, omdat zij dicht bij scholen staan en goed in positie zijn om hen te ondersteunen.

De XBRL-methode (zie kader voor uitleg, red.) is heel geschikt voor dit doel, omdat het uitgaat van transparantie door standaardisatie met heldere definities en dat dient uiteindelijk het maatschappelijk belang en het onderwijs. Bovendien ben ik er van overtuigd dat deze open, internationale standaard helpt de gevoeligheid omtrent het thema overhead weg te nemen”, gaat Plomp verder. 

Lange adem 

Dat de Benchmark PO&VO zoveel mogelijk werkt met vooringevulde uitvragen, moet het aanleveren van gegevens zo gemakkelijk mogelijk maken en een groot deel extra werklast bij de schoolbesturen wegnemen: het is een beetje zoals je belastingaangifte, als het klopt laat je het staan en anders pas je het aan. Schoolbesturen hebben dus de expliciete gelegenheid om de vooringevulde personeelsgegevens te controleren. Hans Plomp: “Dat vind ik een goede zaak, dat komt namelijk alleen maar de kwaliteit van de informatie ten goede en is uiteindelijk in het belang van alle betrokkenen. Daar zie ik dan ook de meerwaarde van deze onderwijsbenchmark: schoolbesturen kunnen van elkaar leren, goede voorbeelden met elkaar delen en zo elkaar alleen maar versterken. Maar ik weet ook dat dit een langdurig traject is waarvoor een lange adem nodig is, dus ik kan alleen maar adviseren aan alle betrokkenen bij de benchmark: houd vol.”